అగ్రరాజ్యం ‘ప్రకటనల’ వ్యూహం: భారత్‌పై ఒత్తిడికి ప్రయత్నం..!

భారత్-అమెరికా మధ్య కుదిరిన తాజా వాణిజ్య ఒప్పందం నేపథ్యంలో, “భారత్ ఇకపై రష్యా నుండి చమురు కొనదు” అని వైట్ హౌస్ చేసిన ప్రకటన అంతర్జాతీయ వేదికపై పెను దుమారం రేపుతోంది.

అయితే, దౌత్య నిపుణుల విశ్లేషణ ప్రకారం.. భారత్-రష్యా మధ్య దశాబ్దాల కాలంగా ఉన్న వ్యూహాత్మక మరియు వాణిజ్య బంధాన్ని బలహీనపరచడానికి అమెరికా ఇటువంటి ‘ఏకపక్ష ప్రకటనలు’ చేయడం ఇదే మొదటిసారి కాదు. గతంలోనూ అనేకసార్లు రష్యా నుండి రక్షణ సామాగ్రి లేదా చమురు కొనుగోళ్ల విషయంలో భారత్‌పై ఒత్తిడి తెచ్చేందుకు అమెరికా ఇలాంటి ‘మైండ్ గేమ్’ ఆడింది.

అటు రష్యాను ఆర్థికంగా ఒంటరి చేయాలనే లక్ష్యంతో, ఇటు భారత్‌ను తన పూర్తి నియంత్రణలోకి తెచ్చుకోవాలనే ఆకాంక్షతో అమెరికా చేస్తున్న ఈ ప్రయత్నాలు, తరచుగా భారత విదేశాంగ శాఖ (MEA) ఖండనలతో ముగుస్తున్నాయి. తాజా వైట్ హౌస్ ప్రకటన కూడా అందులో భాగమేనని, క్షేత్రస్థాయిలో భారత్ తన ‘ఇంధన భద్రత’ (Energy Security) విషయంలో ఎవరికీ తలొగ్గే ప్రసక్తే లేదని స్పష్టమవుతోంది.

చరిత్ర పునరావృతం: అమెరికా ‘ఒత్తిడి’ రాజకీయం

అమెరికా తన ప్రయోజనాల కోసం ఇతర దేశాల సార్వభౌమ నిర్ణయాలను ప్రభావితం చేయడానికి చేసే ప్రయత్నాలకు సుదీర్ఘ చరిత్ర ఉంది. ముఖ్యంగా భారత్-రష్యా బంధం విషయంలో అమెరికా వేసిన ఎత్తుగడలు ఇక్కడ గమనించవచ్చు:

S-400 రక్షణ ఒప్పందం (2018-2021): రష్యా నుండి S-400 మిస్సైల్ వ్యవస్థను కొనుగోలు చేయవద్దని అమెరికా భారత్‌ను తీవ్రంగా హెచ్చరించింది. CAATSA (కాట్సా) చట్టం కింద ఆంక్షలు విధిస్తామని బెదిరించింది. అప్పట్లో కూడా అమెరికా అధికారులు “భారత్ ఈ ఒప్పందాన్ని పునఃసమీక్షిస్తోంది” అని తప్పుడు సంకేతాలు ఇచ్చారు. కానీ భారత్ వెనక్కి తగ్గకుండా రష్యాతో ఒప్పందాన్ని పూర్తి చేసింది.

2022 ఉక్రెయిన్ యుద్ధం ప్రారంభంలో: రష్యా నుండి చమురు కొనడం “చరిత్రలో తప్పుడు వైపు నిలబడటమే” అని వైట్ హౌస్ అప్పట్లో వ్యాఖ్యానించింది. భారత్ రష్యా నుండి దిగుమతులు తగ్గించుకోవాలని దాదాపు ప్రతి నెల అమెరికా ప్రతినిధులు ఢిల్లీకి వచ్చి ప్రకటనలు చేసేవారు. కానీ భారత్ తన జాతీయ ప్రయోజనాలే ముఖ్యమని తేల్చి చెప్పింది.

2025 ఆగస్టు ‘టారిఫ్ వార్’: గతేడాది ఆగస్టులో ట్రంప్ ప్రభుత్వం భారత్ రష్యా నుండి చమురు కొంటోందని ఏకంగా 50% సుంకాలు విధించింది. అప్పుడు కూడా “భారత్ రష్యాకు దూరం జరుగుతోంది” అని అమెరికా ప్రకటించింది. కానీ భారత్ బ్రిక్స్ (BRICS) వేదికగా రష్యాతో తన సంబంధాలను మరింత బలోపేతం చేసుకుంది.

అమెరికా ప్రకటనల వెనుక ఉన్న అసలు ఉద్దేశ్యం

వైట్ హౌస్ తాజా ప్రకటనను నిశితంగా పరిశీలిస్తే, అందులో వాస్తవాల కంటే ‘రాజకీయ ప్రయోజనాలే’ ఎక్కువగా కనిపిస్తున్నాయి. అమెరికా ఇలా ప్రకటించడం వెనుక మూడు ప్రధాన కారణాలు ఉన్నాయి:

అమెరికా ఓటర్లకు సంకేతం: “మేము రష్యా ఆదాయ వనరులను దెబ్బతీశాం, భారత్ వంటి దేశాలను మా దారిలోకి తెచ్చుకున్నాం” అని అమెరికా ప్రజలకు చెప్పుకోవడానికి ట్రంప్ ప్రభుత్వం ఈ ప్రకటనను వాడుకుంటోంది.

రష్యాపై మానసిక ఒత్తిడి: ప్రపంచంలో రష్యాకు అతిపెద్ద చమురు కస్టమర్ అయిన భారత్ తప్పుకుంటే, రష్యా ఆర్థిక వ్యవస్థ కుప్పకూలుతుందనే భయాన్ని కలిగించడం ద్వారా పుతిన్‌ను చర్చలకు తీసుకురావాలని అమెరికా భావిస్తోంది.

భారత మార్కెట్ ఆక్రమణ: రష్యా స్థానంలో అమెరికా తన సొంత చమురును, వెనిజులాలోని తన నియంత్రణలో ఉన్న చమురును భారత్‌కు అమ్మడం ద్వారా భారీ లాభం పొందాలని చూస్తోంది.

అయితే, రష్యా ఇప్పటికే స్పందిస్తూ.. “భారత్ మాకు అలాంటి సమాచారం ఏదీ ఇవ్వలేదు” అని తేల్చి చెప్పింది. ప్రధాని మోదీ కూడా కేవలం సుంకాల తగ్గింపు (Tariffs) గురించి మాట్లాడారే తప్ప, రష్యా ఆయిల్ గురించి ఎక్కడా ప్రస్తావించలేదు. దీనిని బట్టి చూస్తే, అమెరికా మరోసారి తన పాత ‘ప్రకటనల’ వ్యూహాన్ని అమలు చేస్తోందని అర్థమవుతోంది.

#IndiaRussiaRelations #USA #WhiteHouseStatement #ForeignPolicy #OilPolitics #ModiTrumpDeal #Geopolitics2026 #StrategicAutonomy